Rivayet İle İlgili Terimler Hadis Usulü Online Oku

41496


Rivayet İle İlgili Terimler

 


1- Rivayet-i Akran:

Ravi hadisi kimden rivayet ediyorsa, onunla bir
hususta birleşmiş olması demektir. Mesela: Yaşlarının bir olması veya her
ikisinin de bir zatdan hadis okuyup, rivayet etmeleri gibi.


2- Rivayet-i Mudbec:

Emsallerin birbirinden rivayet etmelerine denir.


3- Rivayetu’l-asağır ani’l-ekabir:

Evladın atadan, talebenin hocadan rivayetine denir.


4- Rivayetu’l-ekabir ani’l-asagir:

Hocanın talebeden, babanın oğlundan rivayetine denir.


5- Sabık, lahik:

İki adamın bir zattan rivayetlerinde ilk rivayet edene sabık, sonrasına da lahik
denir.


6- Mühmel:

İsimleri bir olan iki zatın birisinden hadis rivayet edilirken mutlak olarak
ismini anmakla yetinip, bu iki zattan hangisi olduğunu açıklamamaktır. İkisi de
Sika’dan olursa, ihtimal zarar vermez.


7- Nasi:

Kendisinden hadis rivayet edilmiş olup sonra kendisine sorulunca onu şüpheli bir
şekilde inkar etmiş olmasına denir. Şayet, kesin olarak inkar ederse hadis
merduddur. Şüpheli oluduğu için, makbul sayılmıştır.


8- Müselsel:

İsnadın ittifaklı olanına denir.


9- Sika ve sikat:

Adil ve ezberleme kabiliyeti olup, her yönden güvenilir adam demektir.


10- Eda sigaları:

(Semi’tu min fulanin: Filandan işittim) veya (Kale fulanun: Filan söyledi) gibi
sözlerdir.


Diğer haller:

Yemin ile başlamak veya zaman, mekan ve sebep tayin ederek, davasını
kuvvetlendirmek için, şu işi yaparken, filancalar ile otururken ve filan yere
giderken, gibi sözlerle başlamaktır.

[1]


11- Mütabi:

Yalnız lafız veya yalnız mana bakımından rivayetlerin birbirlerine uymalarıdır.


12- Şâhit:

Hem lafız hem de mana bakımından bir rivayetin diğer rivayete uymasıdır.

[2]
 
 



 




[1]

Mevzu Hadisler, Aliyyu’Kari, İlim Yayınları: 9.



[2]

Mevzu Hadisler, Aliyyu’Kari, İlim Yayınları: 11