A) Mütekaddimuna Ait Eserler: Hadis Usulü Online Oku

43283


a) Mütekaddimuna Ait Eserler:

 


1)

el-Muhaddisu’l-Fâsıl Beyne’r-Râvi ve’l-Vâ’î: Müellifi el-Kâdı Ebu Muhammed el-Hasen
İbnu Abdirrahmân İbni Hallâd er-Râmahurmuzî’dir (v.360/970 veya 971). Müellif
burada bir çok mesâili zikretmiş ise de tamamına yer vermemiştir. Ancak her şeye
rağmen bu dalda kendisinden önce yazılanların hepsinden mükemmeldir. Usul
kitaplarının bugün bilinebilen ve bize kadar ulaşan ilk müstakil kitabı olan el-Muhaddisu’l-Fâsıl,
M. Accac el-Hatib tarafından tahkik edilerek Beyrut’ta 1391/1971’de
yayınlanmıştır. 


2)

Marifetu Ulûmu’l-Hadîs: Müellifi el-Hâkim Ebu Abdillah en-Neysâburî’dir
(v.405/1014). Müellif burada hadîsle ilgili 50-52 ilim zikreder. Matbudur. Bu
kitapta hem bir kısım mesaili eksik bırakmış, hem de tertibce kusurlu kalmıştır.
Bunu Tâhir el-Cezâirî (v.1338/1919) Tevcîhu’n-Nazar ilâ Usuli’l-Eser adıyla
hülâsa edecektir. Ebu Nu’aym Ahmed İbnu Abdillah el-İsfehânî (V.430/1038) de
el-Hâkim’in eserine bir Müstahrîc yapmıştır. Ama pek çok eksikliklerini
giderememiştir.


3)

el-Kifâye fi Kavânîni’r-Rivâye ve el-Câmi Li-Âdâbi’ş-Şeyh ve’s-Sâmi: Müellifi
el-Hatîbu’l-Bağdâdî Ebu Bekr Ahmed İbnu Ati’dir (v.463/1070 veya 1071). Müellif
bu dalda daha ileri bir adım olmak üzere bu eserleri te’lif etti. Bağdâdî’nin
hadîse müteallik bir çok telifi içerisinde Takyîdu’l-İlm adlı eseri de burada
zikre değer. Usul bahislerinin gelişmesinde, kendisinden sonra gelenlerin daha
mükemmel eserler vermesinde Bağdâdî’nin hizmeti büyük olmuştur. Kendinden önce
yazılan kitaplardan hacimli olan bu kitap da matbudur.

[1]

Mütekaddimuna ait bu üç usul eserinin ayrı ayrı
bir çok özellikleri bulunmakta ise de biz burada onların müşterek özelliklerini
birkaç maddede özetleyeceğiz:


a)

Konular “bab” veya “nev’i”lere ayrılarak değerlendirilmiştir.


b)

Konular senedli bilgilerle işlenmiştir.


c)

Usul konularının tamamını kapsamamaktadırlar.

[2]



 




[1]

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme
ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 1/479;

Sabahattin Yıldırım, Şamil İslam Ansiklopedisi: 6/257; İsmail Lütfü Çakan,
Hadis Usulü, Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Vakfı Yayınları: 16.



[2]

İsmail Lütfü Çakan, Hadis Usulü, Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi
Vakfı Yayınları: 17.