Leyl Suresi İrabı Arapça Dersleri

 

سورة الليل (92)

بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ

(92- LEYL SÛRESİ)  Rahmân ve Rahîm olan Allah’ın adıyla

وَاللَّيْلِ إِذَا يَغْشَى {92/1} وَالنَّهَارِ إِذَا تَجَلَّى {92/2} وَمَا خَلَقَ الذَّكَرَ وَالْأُنْثَى {92/3} إِنَّ سَعْيَكُمْ لَشَتَّى {92/4}

1-4. (Karanlığı ile etrafı) bürüyüp örttüğü zaman geceye, açılıp ağardığı vakit gündüze, Erkeği ve dişiyi yaratana and olsun ki, sizin işleriniz başka başkadır.

tecelli etmek, görünmek, açığa çıkmak

تَجَلَّى  يَتَجَلَّى

kaplamak, sarmak

غَشِيَ يَغْشَى

hızlıca yürümek, çalışmak, çaba sarfetmek

سَعَى يَسْعَى سَعْياً

dağınık, müteferrik,  ayrı ayrı, başka başka

شَتَّى

         

 فَأَمَّا مَنْ أَعْطَى وَاتَّقَى {92/5} وَصَدَّقَ بِالْحُسْنَى {92/6} فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْيُسْرَى {92/7} وَأَمَّا مَنْ بَخِلَ وَاسْتَغْنَى {92/8} وَكَذَّبَ بِالْحُسْنَى {92/9} فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْعُسْرَى {92/10}

5-10. Artık kim verir ve sakınırsa ve en güzeli de tasdik ederse, biz de onu en kolaya hazırlarız (onu başarılı kılarız). Kim cimrilik eder, kendini müstağni sayar ve en güzeli de yalanlarsa, biz de onu en zora hazırlarız.

korunmak, sakınmak

اِتَّقَى يَتَّقِي إِتِّقاَءً

vermek

أَعْطَى يُعْطِي إِعْطاَءً

(ism-i tafdîl) en güzel

أَحْسَنُ ث اَلْحُسْنَى

kolaylaştırmak, kolaylık vermek

يَسَّرَ يُيَسِّرُ تَيْسِيراً

en zor

اَلْأَعْسَرُ ث اَلْعُسْرَى

en kolay

اَلْأَيْسَرُ ث اَلْيُسْرَى

cimrilik etmek

بَخِلَ يَبْخَلُ بُخْلاً

ihtiyaç hissetmemek

اِسْتَغْنَى يَسْتَغْنِي اِسْتِغْناَءً

             

وَمَا يُغْنِي عَنْهُ مَالُهُ إِذَا تَرَدَّى {92/11} إِنَّ عَلَيْنَا لَلْهُدَى {92/12} وَإِنَّ لَنَا لَلْآخِرَةَ وَالْأُولَى {92/13} فَأَنْذَرْتُكُمْ نَارًا تَلَظَّى {92/14} لاَ يَصْلاَهَا إِلاَّ الْأَشْقَى {92/15} الَّذِي كَذَّبَ وَتَوَلَّى {92/16}

11-16. Düştüğü zaman da malı kendisine hiç fayda vermez. Doğru yolu göstermek bize aittir. Şüphesiz ahiret de dünya da bizimdir. (Ey insanlar! ) Alev alev yanan bir ateşle sizi uyardım. O ateşe, ancak kötü olan girer. Öyle kötü ki, yalanlayıp yüz çevirmiştir.

hidâyet verme, doğru yolu gösterme

اَلْهُدَى

zengin kılmak, fayda vermek

أَغْنَى يُغْنِي إِغْناَءً

ilk, birinci, dünya

اَلْأُولَى

(çukura) yıkılmak, yuvarlanmak

تَرَدَّى يَتَرَدَّى

çok alevlenmek, alevi çoğalmak

تَلَظَّى  يَتَلَظَّى (تَتَلَظَّىaslı )

(ateşe) yaslanmak,  (ateşe) atılmak, (ateşe) maruz kalmak

صَلِيَ يَصْلَى صِلِياًّ

(ism-i tafdîl) en bedbaht, en mutsuz

اَلْأَشْقَى

           

وَسَيُجَنَّبُهَا الْأَتْقَى {92/17} الَّذِي يُؤْتِي مَالَهُ يَتَزَكَّى {92/18} وَمَا لِأَحَدٍ عِنْدَهُ مِنْ نِعْمَةٍ تُجْزَى {92/19} إِلاَّ ابْتِغَاءَ وَجْهِ رَبِّهِ الْأَعْلَى {92/20} وَلَسَوْفَ يَرْضَى {92/21}

17-21. En çok korunan ise ondan (ateşten) uzak tutulur. O ki, Allah yolunda malını verir, temizlenir. Onun nezdinde hiçbir kimseye ait (şükranla) karşılanacak bir nimet yoktur. O ancak Yüce Rabbinin rızasını aramak için verir. Ve o (buna kavuşarak) hoşnut olacaktır.

en müttakî, en çok takva sahibi

الْأَتْقَى

uzaklaştırmak, uzak tutmak

جَنَّبَ يُجَنِّبُ تَجْنِيباً

karşılığını vermek

جَزَى يَجْزِي جَزاَءً

temizlenmek, zekat vermek

تَزَكَّى يَتَزَكَّى

talep etmek, arzulamak, aramak

إِبْتَغَى يَبْتَغِي إِبْتِغاَءً