İrab Çeşitleri Nelerdir ?

İrâb dört çeşittir İrab bi hasebi’z-zât ve’l- hakika kullanılan i râb alâmetinin bizzat kendisi) on tanedir: Üç hareke Dört harf Oç hazf 2. İ‘râb bi hasebi’l-mahal (i ‘râb alâmetinin kullanıldığı mu'rab kelime) dokuz tanedir: Sadece üç hareke ile mu’rab olan kelime Sadece dört harf ile mu’rab olan kelime (ki bu ikisi isme aittir) Hareke veya harfin hazfi ile mu’rab olan kelime...

Amil Mamül Nedir ?

Âmil Ma‘mûl İ’râbla ilgili iki önemli kavram vardır; âmil ve ma'mûl. Bir kelimenin sonundaki harekeyi değiştirene âmil (etki eden) denir . Cümle içindeki bir âmil aynı anda ma‘mûl de olabilir. Cümlenin doğru bir şekilde anlaşılması onun öğelerinin tesbiti ve i‘râb kurallarına uygun olarak tahli­li ile mümkün olur. Amilin etkisiyle sonu hareke, harf ve hazf bakımından değişen kelimeye de ma‘mûl (etkilenen)...

İrab Nedir ?

Arapça, Samı dil grubu içinde yer almaktadır. Bu dil­leri diğer lisanlardan ayıran en büyük özellik i‘râb hususi­yetidir. Bu keyfiyet diğer Sâmî dillerinde yavaş yavaş terk edilmişken Arap dilinde hala devam etmektedir Kelimenin kökü ع  ر ب olup if âl babından masdardır. Lügatlerde; “Ortaya koyma, gerçeği açıklama, açık ve net şekilde etme, düzgün konuşma, izâh etme, açıklama, orta­dan kaldırma” gibi manalara gelir....

لِ – Li Harfi Cerinin Muttasıl Zamirlerle Çekimi

لِ   harf-i cerinin zamirle birleşen çekim tablosu 

İŞTİGÂL ARAPÇA GRAMER DİLBİLGİSİ

İŞTİGÂL Mef’ûl fiilden önce gelir, fiilin sonunda da bu mef’ûle ait bir zamir bulunursa buna iştigal denir. اَلْماَءُ شَرِبْتُهُ. Suyu içtim. Burada cümlenin mef’ûlü başa gelmiştir. Başta gelen kelime mübtedâ olduğu için mansûb değil merfûdur. Ancak fiilden önce gelmiş bu mef’ûlün bihler kendi durumuna uygun olarak mansûb da okunabilir. Bu şekilde gelen mef’ûlün bihlere meşgûlün anh denir. اَلسَّياَّرَةَ رَكِبْتُهاَ. Arabaya bindim.     أَخاَكَ عَرَفْتُهُ. Kardeşini tanıdım. هَلِ الخَبَرَ عَرَفْتَهُ...

İHTİSÂS ARAPÇA GRAMER DİLBİLGİSİ

İHTİSÂS İhtisas; genellikle mütekellim nadiren de muhatap zamirlerinin manasının açıklanması demektir. Yani mütekellim veya muhatap zamirinin mübtedâ olduğu cümlede haberin bildirdiği hükmün bir isme mahsus kılınmasıdır. Mahsûs adı verilen bu isim, zamirden sonra gelir ve mansûb olur. نَحْنُ الْأَتْراَكَ نُحِبُّ أَنْ نُكْرِمَ الضَّيْفَ. Biz Türkler misafire ikram etmeyi severiz. Bu cümlede نَحْنُ mübtedâ,  نُحِبُّ أَنْ نُكْرِمَ الضَّيْفَcümlesi haberdir. الْأَتْراَكَ  ise mahsûstur. نَحْنُ مَعْشَرَ الْمُسْلِمِيَنَ نُفَكِّرُ فِي الْخِدْمَةِ لِلْإِسْلاَمِ. Biz -müslümanlar...

İĞRÂ

İĞRÂ Muhâtabı iyi bir iş yapmaya teşvik etmektir. Yukarıdakiler gibi hazfedilmiş bir fiilin mef’ûlu bihi olarak mansûbtur. Şu şekillerde olur: 1- Başına harf-i tarif getirilmiş ism-i mansûb yaparak; اَلْعِباَدَةَ ! İbâdet etmen gerekir (ibadet etmelisin) ! اَلتَّفْكِيرَ ! Düşünmen gerek (düşünmelisin) ! 2- Harf-i tarifli ismin mansûb olarak tekrarı ile; اَلْوَفاَءَ الْوَفاَءَ ! Vefalı olmalısın (vefa göstermeye çalış) ! اَلصِّدْقَ الصِّدْقَ ! Doğru olman gerek (doğru olmaya çalış) ! 3- İğrâ yapılan isimler...

TAHZİR

TAHZİR Muhâtabı birşeyden sakındırmaktır. Şu şekillerde yapılır: 1- Sakındırılacak şeyin başına harf-i tarif en başa da   إِياَّكَ وَgetirilerek; إِياَّكَ وَالْكَذبَ! Yalandan sakın! إِياَّكُمْ وَ الْحَسَدَ! Hasedden sakınınız! إِياَّكَ وَ الْاِفْتِراَءَ عَلَى الناَّسِ! İnsanlara iftiradan sakın! 2- Sakındırılacak şeyin başına harf-i tarif en başa da  إِياَّكَ مِنْ  getirilerek; إِياَّكُمْ مِنَ الْعَداَوَةِ! Düşmanlıktan sakının! إِياَّكُماَ مِنَ الْجِداَلِ! İkiniz tartışmaktan sakının!  3- (إِياَّكَ)  ve (أَنْ)den sonra fiil cümlesi getirilerek; إِياَّكَ أَنْ تَفْعَلَ الشَّرَّ! Kötülük yapmaktan sakın! 4- (إِياَّكَ)  ve (أَنْ) in arasına مِنْ getirilerek; إِياَّكَ مِنْ...

TERHİM

TERHÎM Münâdânın son harfinin daha rahat ve kolay telaffuz edilmesi için hazfedilmesine (kaldırılmasına) terhim denir. İki çeşit münâdâya tatbik edilir: 1- Müzekker olsun müennes olsun sonunda yuvarlak te (ta-i merbûta) varsa; ياَ مُعاَوِيَةُ) !) ياَ مُعاَوِيَ (ياَ فاَطِمَةُ) ! ياَ فاَطِمَ (ياَ جاَرِيَةُ) ! ياَ جاَرِيَ     2- Münâdâ üçten fazla harfli alem ise; (ياَ حاَرِثُ) ! ياَ حاَرُ (ياَ جَعْفَرُ) ! ياَ جَعْفُ (ياَ طاَهِرُ) ! ياَ طاَهُ     Not: a)Terhime uğrayan münâdânın son harfinin harekesi olarak...

NUDBE

NUDBE Herhangi birşeyden duyulan acı dolayısıyla yapılan nidâya nudbe denir. Nudbe için ياَ daha ziyâde واَ ünlem edatları kullanılır. Münâdâ’nın uyduğu kaidelere uyar. واَ يُوسُفُ! Vah YÛSUF! واَ رَأْسِي! Vah başım! واَ عَبْدَ اللَّهِ! Vah Abdullah!     واَ nidâ harfinden sonra يُوسُفُ  ve رَأْسِي gibi nidâ edilene mendub denir. Mendub, normal münada gibi, ya da zâid bir elifle veyahut da eliften sonra sakin bir هاء  (yani هْ) ile de gelebilir. واَ زَيْدُ ! (Yazık) Vah Zeyd !     واَ زَيْداَ !               “ واَ زَيْداَهْ !              ...