ARAPÇA’DA SAATLER DETAYLI ANLATIM – ÖRNEKLERLE

66545

كيف نُعبّر عن السّاعات؟     

Saatleri nasıl ifade ederiz?

1ـ السّاعةُ الوَاحِدَةُ :

Saat bir.

2ـ السّاعةُ الثّانِيَةُ :

Saat iki.

3ـ السّاعةُ الثّالِثَةُ :

Saat üç.

4ـ السّاعةُ الرّابِعَةُ :

Saat dört.

5ـ السّاعةُ الخَامِسَةُ :

Saat beş.

6ـ السّاعةُ السّادِسَةُ :

Saat altı.

7ـ السّاعةُ السّابعةُ :

Saat yedi.

8ـ السّاعةُ الثّامِنَةُ :

Saat sekiz.

9ـ السّاعةُ التّاسِعَةُ :

Saat dokuz.

10ـ السّاعةُ العَاشِرَةُ :

Saat on.

11ـ السّاعةُ الحَادِيَةَ عَشْرَةَ :

Saat on bir.

12ـ السّاعةُ الثّانِيَةَ عَشْرَةَ :

Saat on iki

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

 

كيف نُعبّرُ عَنِ الدّقَائِق؟                           

  Dakikaları nasıl ifade ederiz?

والثّوانِي كذلك مثل الدَّقَائِقِ

Saniyelerde aynı dakikalar gibi ifade edilir.

 

Geçiyor   

1ـ  وخَمْسُ دَقَائِقَ :   ‍Beş geçıyor  

2ـ  وعَشْرُ دَقَائِقَ :      On geçıyor 

3ـ  وخَمْسٌ وَعِشْرُونَ دَقِيقَةً:Yirmi beş geçıyor  

4ـ  وَالرُّبْعُ (وَالرُّبُعُ):Çeyrek geçıyor   

5ـ  وَالثُّلْثُ (وَالثُّلُثُ):     Yirmi geçıyor

 

 Vardır

1ـ  إلاَّ خَمْسَ دَقَائقَ :  Beş var

2ـ  إلاَّ عَشْرَ دَقَائِقَ :On var     

3ـ  إلاّ خَمْسًا وَعِشْرِينَ دَقِيقَةً: Yirmi beş var

 4ـ  إلاَّ رُبْعًا (رُبُعًا) :Çeyrek var  

 5ـ  إلاَّ ثُلْثاً (ثُلُثًا):Yirmi var

ـ والنِّصفُ :Saat yarım (buçuk)     

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

ماهي السّاعات التّقريبيّة التي نّعبّر عنها الأوقات؟ سبب كونها تقريبيّة، لأنّ ساعات الصّيف والشّتاء تتغيّر.

Not: Vakitleri ifade edebileceğimiz için tahmini

 saatler nelerdir? Tahmini ifade etmemizin sebebi

 çünkü yaz ve kış saatleri değişiyor.

 

من السّاعة   3 ـــــ 12  صَباحًا.

Üç ten – On ikiye kadar (Sabahleyin)

ومن السّاعة 12 ـــــ3  ظُهْرًا.

On iki den – Üç e kadar (Akşamleyin)

ومن السّاعة 3 ــــــ 5 عَصْرًا

Üç ten – Beş e kadar (İkindi)                  

ومن السّاعة 5  ـــــ 9 مَسَاءً.

Beş ten – Dokuza kadar (Akşamleyin)

ومن  السّاعة 9ـــــ12 لَيْلاً .

Dokuz dan – On ikiye kadar (Geceleyin)

ومن السّاعة 12ـــــ 3 فِي (عِنْدَ) منتصف اللّيل.

On iki den-Üç e kadar (Gece yarısı)

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

وهناك في السّاعةِ أيضاً تعبير : بَعْدَ الظُّهْرِ / قَبْلَ الظُّهْرِ.

Saatler de birde şu ifadeler kullanılır: Öğleden sonra

/Öğleden sora.

 كَمِ السَّاعَةُ فِي أدْنَاه؟Aşağıdakilerde saat kaçtır?                     

— 20: 30السّاعة الثّامنةُ والنّصفُ مساءً.    Saat Yirmi otuz (Akşamleyin Sekiz buçuk)

— 09: 15السّاعةُ التّاسِعةُ والرُّبعُ صَباحاً.   Saat Dokuz on beş (Sabahleyin dokuz Çeyrek geçiyor)

— 15: 20السّاعةُ الثّالثةُ والثُّلث عَصْراً.  Saat On beş yirmi (İkindi  -Üçü yirmi geçiyor)

— 24: 2 السّاعةُ الثّانيةَ عَشْرَةَ وَدَقِيقَتاَنِ فِي مُنْتصَفِّ اللّيْلِ.  Saat Sıfır İki

 Gece yarısı (Geceleyin) on ikiyi iki geçiyor.0000

— 03: 1السّاعةُ الثّالثةُ وَدقِيقَةً (وَاحِدَةً) صَبَاحاً.  On beş bir dakika (Saat Sabahleyin Üçü bir geçiyor)

— 10.35 (Sabahleyin) On bire yirmi beş var

السّاعةُ الحَادِيَةَ عَشْرَةَ إلاَّ خَمْسًا وَعِشْرِينَ دَقِيقَةً صَبَاحاً.

— 02.57 (Öğleyin) On ikiye üç dakika var.

السّاعةُ الثّانيةُ إلاّ ثلاثَ دقائقَ ظُهْراً.

— 20.50 (Geceleyin) Bire on var.

السّاعةُ التّاسِعةُ إلاّ عَشْرَ دَقَائِقَ لَيْلاً

— 02.49 (Gece yarısı) .Üçe on bir var.

السّاعةُ الثّالِثةُ إلاّ اِحْدَى عَشَرَ دَقِيقَةً فِي مُنْتَصَفِّ اللَّيْلِ

— 12.45 (Öğleyin)Bire çeyrek var.

السّاعةُ الوَاحِدَةُ إلاّ الرُّبْعَ ظُهْراً.

    

 

Bildiğiniz gibi sayma sayıları varlıkları saydığımız sayılardır bir, iki, üç… gibi sıra sayıları da varlıkları sıralarken kullandığımız sayılardır birinci, ikinci, üçüncü… gibi. Bizler Türkçede saatleri ifade ederken sayma sayılarını kullanırız saat üç, saat beş, saat on deriz ama Arapçada ise saatler söylenirken sayma sayıları değil de müennes olan sıra sayıları kullanılır yani Arapçada saatleri ifade ederken saat üç değil de üçüncü saat, saat beş değil de beşinci saat, saat on değil deonuncu saat ifadeleri kullanılır ancak saat bir derken bu kurala uyulmaz.

O zaman isterseniz öncelikle saat başlarının nasıl söylendiğine bir göz atalım

saat bir (es-saatu el-vahidetu) الساعة الواحدة ,

saat iki (es- saatu es-saniyetu) الساعة الثانية ,

saat üç (es-saatu es-salisetu) الساعة الثالثة ,

saat dört (es-saatu er-rabiatu) الساعة الرابعة ,

saat beş (es-saatu el-hamisetu) الساعة الخامسة ,

saat altı (es-saatu es-sadisetu) الساعة السادسة ,

saat yedi (es-saatu es-sabiatu) الساعة السابعة ,

saat sekiz (es-saatu es-saminetu) الساعة الثامنة ,

saat dokuz (es-saatu et-tasiatu) الساعة التاسعة ,

saat on (es-saatu el-aşıratu) الساعة العاشرة ,

saat onbir (es-saatu el-hadiyete aşarate) الساعة الحادية عشرة ,

saat on iki (es-saatu es-saniyete aşarate) الساعة الثانية عشرة

Görüldüğü gibi الساعة (saat) kelimesiyle saati ifade ettiğimiz sayı arasında sıfat tamlaması ilişkisi vardır yani الساعة kelimesi mevsuf saati ifade ettiğimiz sayı sıfattır bu nedenle الساعة kelimesinin başında olan harful ta’rif yani elif lam takısı saati ifade ettiğimiz sayının başında da vardır ve her ikisi de müennesdir çünkü marifelik, nekralık ve müenneslik, müzekkerlik sıfatın mevsufa uyduğu özelliklerdendir

İsterseniz şimdi de saatlerde kullanılan tabirlere göz atalım

geçe, geçiyor (ve) و

kala, var (illa)الا

yarım, buçuk (nısf) نصف

çeyrek, on beş dakika (rub’u)ربع

yirmi dakika (sulus) ثلث

burada çeyrek ve yirmi dakika üzerinde biraz duralım bildiniz gibi bir nesnenin dört eşit parçasından her birine çeyrek adı verilir bir saati de dört eşit parçaya böldüğümüzde çeyreğini elde ederiz yani 60/4=15 dakika ve Arapçada اربع dört , ربع dörtte bir yani çeyrek demektir. Birde Türkçede kullanılmadığı halde Arapçada kullanılan ثلث ifadesi vardır ve bu ifade yirmi dakika için kullanılır bildiğiniz gibi Arapçada ثلاث üç, ثلث üçte bir demektir. Saat altmış dakikadan oluştuğuna göre saatin üçte biri yirmi dakikadır.

Şimdi saatlerle ilgili birkaç örnek verelim isterseniz

saat üçü çeyrek geçiyor (es-saatu es-salisetu ve er-rub’u) الساعة الثالثة و الربع ,

saat üçe çeyrek var (es-saatu es-salisetu illa rubu’an) الساعة الثالثة الا ربعا ,

saat üçü yirmi geçiyor (es-saatu es-salisetu ve es-sulus) الساعة الثالثة و الثلث ,

saat üçe yirmi var (es-saatu es-salisetu illa sulusen)الساعة الثالثة الا ثلثا ,

saat üç buçuk (es-saatu ve en-nısf) الساعة الثالثة و النصف

Saatlerde kullanılan diğer terimler şunlardır

saniye (saniyeh) سانية ,

saniyeler (sevani) سواني ,

dakika (dagigah) دقيقة ,

dakikalar (dagaig) دقائق ,

saatler (saa’aat) ساعات ,

yarım saat (nısf saah) نصف ساعة

Araplar saati genel olarak 24 saat yerine 12 saat üzerinden ifade ederler yani saat 13, saat 15, saat 21 gibi ifadeleri pek fazla kullanmazlar bunun yerine saati söylerken yanına öğlen (zuhran) ظهرا , öğleden sonra (ba’dez zuhr) بعد الظهر , akşamleyin (mesaen) مساء , geceleyin (bil leyl) بالليل gibi yardımcı ifadeleri kullanırlar.

Birkaç örnek kullanım

saat üçü on geçiyor (es-saah es-saliseh ve aşrah) الساعة الثالثة و عشرة ,

saat dokuzu elli dokuz geçiyor (saat 10 a bir dakika var) (es-saah el-aşirah illa dagigah)
الساعة العاشرة الا دقيقة ,

saat dördü iki geçiyor (es-saah er-rabiah ve dagigateyn) الساعة الرابعة و دقيقتين ,

saat dörde geliyor (havaley es-saah er-rabiah) حوالي الساعة الرابعة ,

bir saat içinde (khilal saah) خلال ساعة ,

iki saat süreyle (limüddeti saateyn) لمدة ساعتين ,

yarım saatten beri (min nısf saah) من نصف ساعة ,

saat sekizden beri (min es-saah es-samine) من الساعة الثامنة ,

saat beşe kadar (liğayeh es-saah el-khamiseh)