Emsile 24 Adet Siga
Emsile dersimizde referans kelimemiz ” نَصَرَ ” fiilidir. Nasara fiili mazi müfred müzekker gaibtir ve manası “yardım etti” demektir. Fakat bu yardım Allah tarafından ise, Nasrullah denildiğinde Allahın yardımından ziyade Allahın Zaferi diye çevrilir, çünkü Allah yardım ettiyse zaten zafer vardır, kazanım ve elde edim vardır. Eklemiş olduğum 24 adet siga çok iyi ezberlenmelidir ve kuran ile tatbik edilmelidir. Ben her fiil için kurandan kelime söyleyeceğim, Fakat mazi ve muzari çok fiil olduğu için onlardan ziyade, 5. sigadan sonraki vezinlere göre ekleyeceğim. Emsile-i muhtalifede vezin yerine mevzun kullanılmıştır, 1 sayfa daha ekleyip ” فَعَلَ ” (yaptı) veznini yazacağım. Burada فَعَلَ vezindir, yani ölçüdür, bu ölçüye giren, ölçülenmiş bir kelime lazımdır, yani ölçülenmiş kelime mevzundur, o ise نَصَرَ fiilidir, gördüğünüz gibi her harfin harekesi aynıdır.
24 Adet Siga
|
معنالرى |
الأمثلة المختلفة |
||
|
Yardım etti |
فعل الماضي |
نَصَرَ |
١ |
|
Yardım eder |
فعل المضارع |
يَنْصُرُ |
٢ |
|
Yardım etmek |
مصدر غير الميمي |
نَصْراً |
٣ |
|
Yardım edici |
اسم الفاعل |
نَاصِرٌ |
٤ |
|
Yardım olundu veya yardım olunmuş kişi ve nesne. |
اسم المفعول |
مَنْصُورٌ |
٥ |
|
Yardım etmedi |
فعل المضارع جحد المطلق |
لم يَنْصُرْ |
٦ |
|
Hiç yardım etmedi |
فعل المضارع جحد المستغرق |
لما يَنْصُرْ |
٧ |
|
Yardım etmiyor |
فعل المضارع نفى الحال |
ما يَنْصُرُ |
٨ |
|
Yardım etmez |
فعل المضارع نفى الاستقبال |
لا يَنْصُرُ |
٩ |
|
Asla yardım etmeyecek |
تأكيد نفي الاستقبال |
لن يَنْصُرَ |
١٠ |
|
(O, mz.) Yardım etsin |
أمر الغائب |
لِيَنْصُرْ |
١١ |
|
Yardım etmesin (O,mz.) |
نهي الغائب |
لا يَنْصُرْ |
١٢ |
|
Yardım et! (sen,mz.) |
أمر الحاضر |
اُنْصُرْ |
١٣ |
|
Yardım etme! (sen,mz.) |
نهي الحاضر |
لا تَنْصُرْ |
١٤ |
|
Yardım edecek zaman |
مصدر ميمي |
مَنْصَرٌ |
١٥ |
|
Yardım edici bir alet |
اسم الآلة |
مِنْصَرٌ |
١٦ |
|
Bir kere yardım etmek |
مصدر بناء المرة |
نَصْرَةً |
١٧ |
|
Bir türlü yardım etmek |
مصدر بناء النوع |
نِصْرَةً |
١٨ |
|
Yardım etmecik |
اسم التصغير |
نُصَيْرٌ |
١٩ |
|
Yardım etmeye ait |
اسم المنسوب |
نَصْرِىٌّ |
٢٠ |
|
Çok yardım edici / eden |
مبالغة اسم الفاعل |
نَصَّارٌ |
٢١ |
|
Daha çok yardım edici / eden |
اسم التفضيل |
اَنْصَرُ |
٢٢ |
|
Acayip yardım etti |
فعل التعجب الأول |
ما أَنْصَرَهُ |
٢٣ |
|
Ne acayip yardım etti |
فعل التعجب الثاني |
أَنْصِرْ بِهِ |
٢٤ |
- Derste mevzun (ölçülen örnek) olarak kullanılan fiil hangisidir?فَعَلَ vezin (ölçü), نَصَرَ ise bu ölçüye göre çekilen mevzundur.
- نَاصِرٌ hangi sîgadır?فَاعِلٌ veznindeki نَاصِرٌ işi yapanı bildirir: yardım edici.
- لَنْ يَنْصُرَ ne anlama gelir?لَنْ ile yapılan sîga te'kîd-i nefy-i istikbâldir.
- اُنْصُرْ hangi sîgadır?Karşıdaki kişiye verilen emir: 'Yardım et!'
- مَنْصُورٌ kelimesinin anlamı nedir?مَفْعُولٌ veznindeki مَنْصُورٌ ism-i mef'ûldür.
- مَا يَنْصُرُ hangi sîgadır?مَا ile olumsuzlanan muzâri şu anki durumu olumsuz yapar: 'yardım etmiyor'.
- لِيَنْصُرْ ne anlama gelir?Emir lâmı ile yapılan emr-i gâibdir.
- Emsile'deki ism-i âlet hangisidir?مِفْعَلٌ veznindeki مِنْصَرٌ ism-i âlettir; مَنْصَرٌ masdar-ı mîmî (zaman/mekân) sîgasıdır.
- 'Bir kere yardım etmek' anlamındaki masdar-ı binâ-i merre hangisidir?فَعْلَةً vezni merre (bir kere) bildirir; نِصْرَةً (فِعْلَةً) nev' bildirir.
- نَصَّارٌ hangi sîgadır?فَعَّالٌ vezni çokluk/mübalağa bildirir: çok yardım eden.
- Aşağıdakilerden hangisi nehy-i hâzırdır?لَا تَنْصُرْ muhâtaba yasaktır. لَا يَنْصُرْ nehy-i gâib, لَا يَنْصُرُ nefy-i istikbâl, لَنْ يَنْصُرَ te'kîd-i nefy-i istikbâldir.
- نَصْرَةً ile نِصْرَةً arasındaki anlam farkını ne belirler?فَعْلَةٌ bir kere (merre), فِعْلَةٌ bir tür/çeşit (nev') bildirir.
- Fiil-i taaccüb-i sânî hangisidir?Taaccüb-i sânî أَفْعِلْ بِهِ kalıbındadır ve başında مَا yoktur; مَا أَنْصَرَهُ taaccüb-i evvel, أَنْصَرُ ism-i tafdîldir.
- İsm-i mensûb sîgasını yazınız ve anlamını söyleyiniz.Cevabı önce aklından söyle, sonra kontrol et.Cevap: نَصْرِيٌّ — yardım etmeye ait (mensubiyet)Sonuna şeddeli yâ-i nisbet eklenerek yapılır.Bildin mi?
- لَمْ يَنْصُرْ ve لَمَّا يَنْصُرْ sîgalarının Emsile'deki adları nedir?Cevabı önce aklından söyle, sonra kontrol et.Cevap: لَمْ يَنْصُرْ: cahd-ı mutlak; لَمَّا يَنْصُرْ: cahd-ı müstağrakHer ikisi de muzâriyi cezmedip anlamını geçmişin olumsuzuna çevirir; لَمَّا olumsuzluğun konuşma anına kadar sürdüğünü bildirir.Bildin mi?