Mazi Fiilin Müfred Muhatab ve Mütekellim Örnekleri

 

MAZİ FİİLİN MÜFRED MUHÂTAB VE MÜTEKELLİM ÖRNEKLERİ

 

Müfred Müzekker Muhatap Örnekleri:

ضَرَبَ  den →

ضَرَبْتَ

(Sen) dövdün كَتَبَ den →

كَتَبْتَ

yazdın

عَلِمَ      den →

عَلِمْتَ

(Sen) bildin وَجَدَ den →

وَجَدْتَ

buldun

شَرِبَ  den →

شَرِبْتَ

(Sen) içtin فَتَحَ   dan →

فَتَحْتَ

açtın

Görüldüğü gibi, mesela üçüncü şahısكَتَبَ  fiilinin sonunu cezim yapıp üstün okunuşlu birتَ  harfi eklediğimizde karşımızdakine yani muhâtaba seslenmiş oluruz. Bu sona eklenen تَ harfine muhatap zamiri denir.

Müfred Müennes Muhâtaba Örnekleri

Kadına seslendiğimizde muhâtab zamiri olan تَ harfini esre  تِ  olarak okuruz. Türkçe’de muhâtaba ikinci şahıs deriz.

وَجَدْتِ

(Sen kadın) buldun

أَكَلْتِ

(Sen kadın) yedin

عَلِمْتِ

(Sen kadın) bildin

نَصَرْتِ

(Sen kadın) yardım ettin

شَرِبْتِ

(Sen kadın) içtin

فَتَحْتِ

(Sen kadın) açtın

Müfred Mütekellim Örnekleri:

Esre ya da üstün ت leri ötre olarak okursak o zaman kendimizden yani birinci şahıs olan mütekellimden (konuşandan) bahsetmiş oluruz:

كَتَبْتُ

yazdım

حَضَرْتُ

geldim

شَرِبْتُ

içtim

ذَهَبْتُ

gittim

فَتَحْتُ

açtım

وَجَدْتُ

buldum

Arapça’da bu tekil (müfred) fiile “mütekellim vahde” denir. Türkçe’de ise birinci şahıs denir. Böylece müfred bölümleri şu şekilde özetleyebiliriz:

كَتَبْتُ

كَتَبْتِ

كَتَبْتَ

كَتَبَتْ

كَتَبَ

  Ben yazdım

        Sen yazdın

     O yazdı