35 ARAPÇA’DA YER ZARFLARI -1

 
 
Arapça’da bir şeyin yerini bildiren “altında, üstünde, içinde, sağında, solunda, arkasında…” gibi kelimelere 
 
     (     (ظَرْفُ الْمَكَانِ“Zarfu’l-mekân: yer zarfı” denir.
 
Bugün, bu zarflardan (önünde: emâme أَمَامَ    ) anlamına gelen zarftan bahsedeceğim. 
 
    “Evin önünde” demek istiyorsak önce “ön”, sonra “ev” kelimesini söyleriz.
 
 
أَمَامَ  الْبَيْتِ 
 
Emâme’l-beyti
 
Evin önünde
 
 
 
“Oğlan evin önündedir” demek için, ilk önce “oğlan” kelimesini söyler, sonra yukarıdaki ifadeyi ekleriz.
 
 
اَلْوَلَدُ  أَمَامَ الْبَيْتِ
 
El-veledu emâme’l-beyti.
 
Oğlan, evin önündedir.
 
 
 
Oğlan
 
El-veled 
 
اَلْوَلَدُ   
 
Önünde
 
Emâme
 
أَمَامَ 
 
Ev
 
El-beyt
 
الْبَيْتُ 

 
 
“Ön” zarfı, kendinden sonraki kelimenin sonunu etkiler.
 
“Ön”den sonra gelen kelimenin cinsiyetine ve sayısına göre etkisi değişir. Tablo halinde görelim:
 
 
    1    . أَمَامَ    ’den  sonra gelen kelime, tekil ve erilse, sonu esre olur :
 
 
(Bir erkek) öğretmen
 
El-muallim(u)
 
الْمُعَلِّمُ 
 
 
 
(Bir erkek) öğretmenin önünde
 
Emâme’l-muallim(i)
 
أَمَامَ  الْمُعَلِّمِ 
 
Örnek cümle:
 
 
اَلْكِتَابُ  أَمَامَ  الْمُعَلِّمِ
 
El-kitâbu emâme’l-muallimi.
 
Kitap, (erkek) öğretmenin önündedir.
 
 
 
 
 
 
 
2.  أَمَامَ    ’den  sonra gelen kelime, ikil ve erilse, sonu  (يْنِ     ) olur :
 
 
(İki erkek) öğretmen
 
El-muallim(âni)
 
الْمُعَلِّمَانِ 
 
 
 
(İki erkek) öğretmenin önünde
 
Emâme’l-muallim(eyni)
 
أَمَامَ  الْمُعَلِّمَيْنِ 
 
Örnek cümle:
 
 
اَلْكِتَابُ  أَمَامَ  الْمُعَلِّمَيْنِ  
 
El-kitâbu emâme’l-muallimeyni.
 
Kitap, iki (erkek) öğretmenin önündedir.
 
 
 
 
 
 
3.  أَمَامَ    ’den sonra gelen kelime, düzenli çoğul ve erilse (sonu ون     ile bitiyorsa), sonu    (ينَ)     ‘ye dönüşür. 
 
 
(3 veya daha fazla sayıda erkek) Öğretmenler
 
El-muallim(ûne)
 
الْمُعَلِّمُونَ 
 
 
 
(3 veya daha fazla sayıda erkek) Öğretmenlerin önünde
 
Emâme’l-muallim(îne)
 
أَمَامَ  الْمُعَلِّمِينَ 
 
Örnek cümle:
 
 
اَلْكِتَابُ  أَمَامَ  الْمُعَلِّمِينَ  
 
El-kitâbu emâme’l-muallimîne.
 
Kitap, (erkek) öğretmenlerin önündedir.
 
 
 
 
 
 
 
4.  أَمَامَ    ’den sonra gelen kelime, tekil ve dişilse sonu esre olur.
 
 
(Bir bayan) Öğretmen
 
El-muallimet(u)
 
الْمُعَلِّمَةُ 
 
 
 
(Bir bayan) Öğretmenin önünde
 
Emâme’l-muallimet(i)
 
أَمَامَ  الْمُعَلِّمَةِ 
 
Örnek cümle:
 
 
اَلْكِتَابُ  أَمَامَ  الْمُعَلِّمَةِ  
 
El-kitâbu emâme’l-muallimeti.
 
Kitap, (bayan) öğretmenin önündedir.
 
 
 
 
 
 
5.  أَمَامَ    ’den  sonra gelen kelime, ikil ve dişilse, sonu  (يْنِ     ) olur :
 
 
(İki bayan) öğretmen
 
El-muallimet(âni)
 
الْمُعَلِّمَتَانِ 
 
 
 
(İki bayan) öğretmenin önünde
 
Emâme’l-muallimet(eyni)
 
أَمَامَ  الْمُعَلِّمَتَيْنِ 
 
Örnek cümle:
 
 
اَلْكِتَابُ  أَمَامَ  الْمُعَلِّمَتَيْنِ  
 
El-kitâbu emâme’l-muallimeteyni.
 
Kitap, iki (bayan) öğretmenin önündedir.
 
 
 
 
 
 
6.  أَمَامَ    ’den sonra gelen kelime, düzenli çoğul ve dişilse (sonu اتُ     ile bitiyorsa), sonu esrelenir. 
 
 
(3 veya daha fazla sayıda bayan) Öğretmenler
 
El-muallimât(u)
 
الْمُعَلِّمَاتُ 
 
 
 
(3 veya daha fazla sayıda bayan) Öğretmenlerin önünde
 
Emâme’l-muallimât(i)
 
أَمَامَ الْمُعَلِّمَاتِ 
 
Örnek cümle:
 
اَلْكِتَابُ  أَمَامَ  الْمُعَلِّمَاتِ  
 
El-kitâbu emâme’l-muallimâti.
 
Kitap, (bayan) öğretmenlerin önündedir.
 
 
 
 
 
Kelime, düzensiz çoğulsa, başına أَمَامَ      gelince, sonu esrelenir.
 
 
Bir adam
 
Racul
 
رَجُلٌ
 
Adamlar   (düzensiz çoğul, sonunda ون     yok) 
 
Ricâl
 
رِجَالٌ 
 
 
 
Örnek:
 

 
أَمَامَ الرِّجَالِ 
 
Emâme’r-ricâli
 
Adamların önünde
 
 
 
Eşyaların düzensiz çoğullarında da, son harf aynı şekilde esrelenir.
 
 
Bir cami
 
Mescid
 
مَسْجِدٌ
 
Camiler
 
Mesâcidu
 
مَسَاجِدُ 
 
 
 
أَمَامَ الْمَسَاجِدِ
 
Emâme’l-mesâcidi
 
Camilerin önünde
 
 
*********************************************
 
أَمَامَ      (emâme : ön) kelimesinin sonuna bitişik zamirler eklenebilir ve anlamları aşağıdaki tablodaki gibi olur.
 
 
 
 
 
 
أَمَامَـهُـمْ      3 
(Emâmehum)
 
Onların önünde (erkek) 
 
أَمَامَـهُـمَا      2 
(Emâmehumâ)
 
O ikisinin önünde (erkek) 
 
أَمَامَـهُ   1 
(Emâmehu)
 
Onun önünde (erkek) 
 
 
 
 
Gâib
 (erkek)
 
أَمَامَـهُـنَّ      6 
(Emâmehunne)
 
Onların önünde (bayan) 
 
أَمَامَـهُـمَا      5 
(Emâmehumâ)
 
O ikisinin önünde (bayan) 
 
أَمَامَـهَا      4 
(Emâmehâ)
 
Onun önünde (bayan) 
 
 
 
Gâibe
 (bayan)
 
أَمَامَـكُمْ      9 
(Emâmekum)
 
Sizin önünüzde (erkek) 
 
أَمَامَـكُمَا      8 
(Emâmekumâ)
 
İkinizin önünde (erkek) 
 
أَمَامَـكَ      7 
(Emâmeke)
 
Senin önünde (erkek) 
 
 
 
Muhatab (erkek)
 
أَمَامَـكُنَّ      12 
(Emâmekunne)
 
Sizin önünüzde (bayan) 
 
أَمَامَـكُمَا      11 
(Emâmekumâ)
 
İkinizin önünde (bayan) 
 
أَمَامَـكِ      10 
(Emâmeki)
 
Senin önünde (bayan) 
 
 
 
Muhataba (bayan)
 
أَمَامَـنَا      15 
(Emâmenâ)
 
Bizim önümüzde 
 
أَمَامَـنَا      14 
(Emâmenâ)
 
İkimizin önünde 
 
أَمَامِـي      13 
(Emâmî)
 
Benim önümde 
 
 
Nefsi mütekellim
(cinsiyet farkı yok)
 
 
 
Örnek cümle:
 
 
اَلْكِتَابُ  أَمَامَنَا 
 
El-kitâbu emâmenâ.
 
Kitap, bizim önümüzde.
 
 
Bu zarfı, cümlenin en başında kullanırsak, cümlenin anlamı değişir. Çeviriye (…var)  anlamı katar.
 
Örnek cümle:
 
     كِتَابٌ        أَمَامَنَا 
 
Emâmenâ   kitâbun
 
Bizim önümüzde bir kitap var.
 
 
 
Bu zarfın eş anlamlısı:
 
 
Önünde
 
Kuddâme
 
قُدَّامَ 
 
Bu zarfın zıt anlamlısı:
 
 
Arkasında
 
Halfe
 
خَلْفَ